de bof

 Bof (Parotitis epidemica) www.vaccineinformation.org

Algemeen:

Parotitis epidemica is een virusinfectie (paramyxovirus).
Men kan de ziekte slechts eenmaal krijgen.
Bof komt meestal voor bij kinderen en jong volwassenen. Maar ook ouderen kunnen het oplopen. Voor er een vaccin beschikbaar was, kreeg vrijwel elk kind de bof.
Bof wordt overgedragen door inademing van vochtdruppeltjes die de bovenste luchtwegen infecteren, en door direct contact met een besmet iemand. Kenmerkend is een periode van 14 tot 21 dagen tussen besmetting en het ontstaan van de ziekte (meestal 18 dagen).
De infectie is overdraagbaar van zes dagen vóór tot negen dagen na dat de zwelling in het gezicht zichtbaar is geworden.

Symptomen:

• •  lichte tot hoge koorts;
  •  hoofdpijn, spierpijn, keelpijn, pijn bij het kauwen.
  •  aangezichtspijn;
  •  zwelling van de oorspeekselklier (bij de kaakhoek);
  •  zwelling van de slapen of kaak
  
  Bof kan ernstige complicaties veroorzaken, zoals meningitis; een ontsteking van de zaadballen (orchitis), wat kan leiden tot steriliteit; ontsteking van de eierstokken wat zeer zelden voorkomt; ontsteking van de alvleesklier (pancreatitis), de schildklier, het hart, de lever, pijn in een van de grote gewrichten en tijdelijke nierfunctiestoornissen zijn meer zeldzame complicaties, die meestal geen ernstige gevolgen hebben. Er bestaat een verhoogd risico op een miskraam als een zwangere vrouw tijdens de zwangerschap bof oploopt.

Behandeling :

De symptomen verdwijnen meestal binnen 1-2 weken. Omdat het een virusinfectie is, hebben antibiotica geen zin. De behandeling is voornamelijk gericht op verlichting van de symptomen maar niet op genezing van de ziekte.  Eventueel een pijnstiller Warme kompressen tegen de zwelling kunnen verzachtend werken. Vloeibaar voedsel Rust houden en extra veel drinken.

Vaccinatie :
Bofwordt veroorzaakt door het bofvirus en is erg besmettelijk. Besmetting vindt plaats van mens op mens door bijvoorbeeld hoesten en niezen. De incubatietijd is 2 tot 3 weken. Een patiënt is besmettelijk van 5 dagen voor de ziekteverschijnselen beginnen tot ruim een week daarna. Meestal verloopt bof mild. Iemand kan de ziekte zonder verschijnselen hebben en zo anderen ongemerkt besmetten. 1 op de 3 mensen merkt niks van de ziekte Het effect van vaccinatie Vroeger belandden elk jaar 300 tot 800 kinderen en volwassenen in het ziekenhuis met hersenvliesontsteking veroorzaakt door de bof. Daarom is in 1987 de vaccinatie tegen de bof opgenomen in het Rijksvaccinatieprogramma. Deze geeft bij meer dan 95% van de ingeënte mensen persoonlijke bescherming. Nu komt de ziekte bijna niet meer voor
Het vaccinatieschema
Kinderen worden tegen de bof gevaccineerd als ze 14 maanden zijn en als ze 9 jaar zijn. De vaccinatie is onderdeel van het combinatievaccin BMR, dat met één prik beschermt tegen bof, mazelen en rodehond. De BMR-prik wordt onderhuids in de bovenarm gegeven. Tegelijk met de eerste BMR-prik krijgen kinderen ook een prik tegen meningokokken C. De tweede BMR-prik wordt tegelijk met de DTP-prik gegeven. Deze prikken krijgen kinderen op een andere plek dan de BMR-prik. De twee BMR-prikken samen zorgen voor levenslange bescherming tegen de bof.
Mogelijke bijwerkingen van de BMR-vaccinatie
- De BMR-inenting geeft meestal weinig bijwerkingen. Als ze voorkomen, zijn ze mild en duren ze kort. Bijwerkingen beginnen pas 5 tot 12 dagen na de vaccinatie.
- 1 op de 10 tot 20 kinderen wordt na de eerste BMR-prik hangerig, krijgt koorts en/of huiduitslag. Dat duurt meestal 1 of 2 dagen.
- Sommige kinderen krijgen hoge koorts en heftige huiduitslag.
- Bij heel hoge koorts kunnen sommige kinderen koortsstuipen krijgen. Dat gebeurt bij 1 op de 5000 tot 10.000 kinderen.
- Heel zelden komt een tekort aan bloedplaatjes voor. Dat is bij 1 op de 25.000 kinderen en gaat vanzelf weer over.
- Zeer zelden krijgen kinderen gewrichtsklachten. Ook die gaan vanzelf weer over. Bij volwassenen komt dat iets vaker voor.
- Na de tweede BMR-prik zijn er bijna nooit klachten. Oudere kinderen kunnen wel, zoals bij elke injectie, flauwvallen